Images are copyrighted by their respective owner and you don’t have permission to download them.

Close
Over Mij
Digidoka Fotografie
Geri van den Boom

Gepassioneerd fotograaf en fotobewerker. Altijd op zoek naar creatieve vormen.

Cursus Schilderachtig Bewerken
Fotorestauratie / 1 juni 2019

Vervaagde Dam van Amsterdam weer helder

Volg mijn blog met Bloglovin

Bladerend door de digitale schatten van de Rijksstudio kwam ik de inhoud van een bijzonder album tegen. Gepubliceerd eind 19e eeuw, door Hendrik Groote uitgegeven en voorzien van albuminedruk foto’s. Albumine is een eiwit en werd vermengd met zout en zilvernitraat om het lichtgevoelig te maken. In het boekwerk een twintigtal foto’s van Amsterdam die allen vervaagd en vergeeld zijn door de tand des tijds. Aan het eind van het boek een advertentie en foto van de fotowinkel van deze Hendrik. Dus ik mag er van uitgaan dat de gemaakte foto’s van zijn hand zijn, alhoewel de Rijksstudio daar geen duidelijkheid over geeft.

Paleis op de Dam

Mijn oog viel op de foto van het paleis op de Dam. Hoe vaak ben ik wel niet op die plek geweest? Lopend naar mijn werk, een fotowinkel in die zelfde Kalverstraat waar Hendrik zijn winkel had. Hoe anders is deze plek in de tegenwoordige tijd. Waar je op de foto de lokale bevolking van Amsterdam dun verspreidt over het plein ziet, lopen momenteel waarschijnlijk horden toeristen. Toeristen die met hun smartphone en selfiestick dezelfde plek vastleggen. Het paleis zonder het ‘Naatje’, de paardentrams en een verdwaalde veldwachter.

Toch gebeurde er op het moment dat de foto werd gemaakt best veel voor de camera. Als ik inzoom op de mensen doet dit bijna Breugeliaans aan. Kijk je even mee?

Fotograaf in 1880

Zo rond 1850 arriveerden de eerste fotografen in Amsterdam. Dus op het moment dat deze foto werd gemaakt is een fotograaf nog een zeldzaam straatbeeld. Dat merk je ook aan bepaalde peronen op de foto, die vooral hun aandacht richten op de camera. Het zal in die tijd zo een grote houten kast zijn geweest met glasplaten. Dopje eraf in plaats van de huidige moderne sluiter en dopje erop, waarna de foto is gemaakt. Deze jongen die prominent met zijn handen in de zakken op de foto staat vond het maar al te interessant.

 

Amsterdam Fotorestauratie

De broodbezorger

Ik kom uit een familie van broodbakkers en broodbezorgers, die op hun fiets met een broodmand voorop langs de deuren gingen. Maar ook de handkar was een bekend straatbeeld waar uiteraard veel meer bakwaren in konden. Zelfs toen ik in de jaren zestig opgroeide kwam de bakker met een modernere versie van de handkar bij ons langs, namelijk de bakfiets.

 

Amsterdam Fotorestauratie

Paardentram

Ik denk dat er door dierenactivisten grote demonstraties zouden worden gehouden als de paardentram nog zou worden gebruikt. We zien op de foto dat de Dam blijkbaar werd gebruikt als een soort van begin en eindhalte. De trams en paarden staan in ruststand met daaromheen een aantal ‘trambestuurders’. Je kunt duidelijk lezen dat de rechter tram, lijn 205 is. Toen de electrische tram in opkomst kwam werden deze wagons ingezet als bijwagon en later werden ze doorverkocht naar andere trammaatschappijen in het land. Zo kwam lijn 205 in Nijmegen terecht, maar kon in de jaren vijftig van de andere eeuw de sloophamer niet ontwijken.

Amsterdam Fotorestauratie

Naatje op de Dam

Op dit detail zien we de sokkel van waaruit het standbeeld De Eendracht oprees. Het beeld dat voor de tiendaagse veldtocht geleid door koning Willem I werd opgericht, was blijkbaar een populaire hangplek in die tijd, waar zwervers en werkelozen hun tijd verdreven. En dat alles onder het toeziend oog van een brigadier. Al snel na plaatsing kreeg het standbeeld de bijnaam ‘Naatje’ wat waarschijnlijk een verbastering was van een stuk tekst op de sokkel: Natie. Begin 1900 is het standbeeld verwijderd vanwege de slechte staat waar het in verkeerde.

Amsterdam Fotorestauratie

Politieburo?

We zien hier de rond 1845 neergezette en imposante lantaarnpalen. Daarachter een drukte van belang met een paar rijtuigen voor het paleis. Het lijkt op een politieburo, de deur staat open en veldwachters/brigadiers voor en rond het pand. Ik heb Google geraadpleegd maar kon helaas niet ontdekken of het werkelijk om een politiepost gaat. Je ziet één van de mannen op de achtergrond in discussie met een paar kinderen. Het zou heel goed kunnen…

Amsterdam Fotorestauratie

Hoge heren pas op!

Mannen met hoge hoeden, dat duidt volgens mij op status. Directeuren en kantoorlui die zich bewegen tussen de burgers en straatschoffies. Maar er dreigt voor hen een groter gevaar wanneer je zo fier rechtop loopt. Met alleen oog voor ‘het belangrijk zijn’ heb je niet in de gaten dat een hondje zijn behoeften op de Dam achterlaat. En voor je het weet moeten ze hun hoofd buigen om hun schoenen te schonen aan de stoeprand van die prachtige Dam.

Amsterdam Fotorestauratie

2 Reacties
  • Henk L juni 1, 2019 Beantwoorden

    Hé Geri, Wat een perfect schetsje van oud-Amsterdam. Complimenten niet alleen voor de foto’s cq uitsneden maar juist ook voor de zeer onderhoudende tekst. Keep up the good work zou ik in oud-Nederlands willen zeggen 🙂
    Groet,
    Henk L.

Laat wat van je horen!

Open Whatsapp
1
Wil je wat vragen?
Hoi,
Wil je informatie over mijn fotobewerkingen of fotografie? Vertel...
Powered by